Tagarchief: TED

WSK_2005-Flickr

Rewilding: laat de natuur de dans leiden

yellowstone

De mens heeft de neiging om altijd in te grijpen in de natuurlijke processen. Zeker in de landbouw is dit overduidelijk, maar ook bij het natuurbeheer, waterbeheer en zelfs bij de mogelijke oplossingen voor onze huidige problemen met de klimaatopwarming worden er vooral korte termijn oplossingen aangedragen. Ondertussen beseffen steeds meer mensen dat korte termijn oplossingen wel even werken, maar zware negatieve gevolgen kunnen hebben op lange termijn.

Permacultuur werkt samen met de natuur

Permacultuur is gebaseerd op verschillende principes, maar de rode lijn doorheen deze stroming is het volgen van de natuur. Wanneer men zich laat leiden door de natuur - Rewilding - en zo weinig mogelijk ingrijpt, dan gaat er heel veel vanzelf gebeuren. Ook compleet onverhoopte zaken die de positieve veranderingen in een stroomversnelling duwen.

Zo zorgen bomen voor meer neerslag en voeden ze de rivieren. In het Yellowstone park in Amerika hebben ze deze boodschap goed begrepen. Hieronder staat een TED-voorstelling waarin George Monbiot verschillende voorbeelden van ‘Rewilding’ aanhaalt waarbij de natuur problemen veel efficiënter en duurzamer oplost dan de mens ooit kan:

Wilt u naast het bekijken van deze presentatie nog meer over dit onderwerp lezen?

  • “We should not fight nature but join forces”

We moeten vechten tegen de klimaat zombies!

We moeten vechten tegen de klimaat zombies!

We moeten vechten tegen de klimaat zombies!

Om de haverklap verschijnen er nieuwe berichten over de huidige en toekomstige problemen rond de klimaatopwarming. Mensen geraken afgestompt en reageren niet of nauwelijks nog op de berichten. Het is een ver van ons bed show, juist omdat wij er op dit moment weinig van merken.

In andere gebieden op onze aardbol, is deze klimaatopwarming echter zeer reëel en ondervinden mensen al de gevolgen van de opwarming. Omdat we voor de grote uitdaging staan om de komende jaren de trend van een steeds warmere aarde halt toe te roepen, moet er iets aan de publieke opinie gedaan worden.

Want het is gemakkelijk om zonnepanelen te leggen, een spaarlamp in te draaien of een hybride wagen te kopen. Dit zijn echter allemaal kleine ingrepen die niet veel zoden aan de dijk zetten. Het wordt stilaan tijd voor enkele grote, belangrijke stappen.

Om deze te kunnen nemen moet de publieke opinie hier echter volledig achter staan, en dit is momenteel nog absoluut niet zo.

Klimaat Zombies

Eén reden hiervoor zijn volgens Marshall Shepherd de klimaat zombies. Dit zijn verschillende theorieën en onderzoeken die vaak aangehaald worden in blogs, kranten en magazines maar ondertussen al hopeloos zijn achterhaald door nieuw onderzoek. Enkele voorbeelden zijn:

  • de opwarming wordt veroorzaakt door de zon
  • er is geen opwarming meer sinds 1998
  • klimaatopwarming is volledig normaal

In een boeiende TED-presentatie geeft Marshall een antwoord op al deze zombie-theorieën en geeft ook de manier aan waarop we het bewustzijn van de mensen in de straat kunnen verhogen. Want zolang de meerderheid van de mensen niet op 1 lijn staat met de noodzakelijke veranderingen, zal er niets gebeuren.

 

 

2

19-jarige student wil plasticsoep in oceanen opruimen

Op goede ideeën staat geen leeftijd. Dat bewijst de 19-jarige Boyan Slat, student lucht- en ruimtevaarttechniek aan de universiteit Delft, met zijn plannen voor een ‘Ocean Cleanup Array’. Vanuit de vaststelling dat onze oceanen stilaan dichtslibben door plastic en giftige stoffen, ontwierp de jonge Nederlander een toestel om de grootste ‘garbage patches‘ in onze 5 wereldzeeën op te ruimen. Die ‘patches’ zijn verzamelplaatsen waar plastic afval in roterende stromingen rond drijft. Het meest opmerkelijke is echter dat Slat denkt de klus op 5 jaar tijd te kunnen klaren.

Het systeem bestaat uit een verankerd netwerk van drijvende armen en verzamelplatforms. In plaats van zelf door de oceaan te bewegen maakt het systeem gebruik van de oppervlaktestromingen om het plastic via de drijvende armen, die werken als een enorme trechter, naar de verzamelplatforms te laten drijven. Daar wordt het plastic gescheiden van plankton, gefilterd en opgeslagen. Dankzij recyclage en verkoop van het verzamelde materiaal moet de hele operatie zelfs winstgevend zijn.

The Ocean Cleanup Foundation

Slat legde de kiemen voor dit project tijdens een schoolproject in 2011 met een goede vriend. Ze onderzochten de grootte en het aantal plastic partikels in deze ‘garbage patches’. Het werk leverde hen de prijs voor ‘Beste Technisch Ontwerp 2012′ aan de TU Delft. Gesterkt door dit succes richtte de jonge knaap ‘The Ocean Cleanup Foundation‘ op, een non-profit vehikel om fondsen en medewerkers te verzamelen voor de ontwikkeling van technologieën noodzakelijk voor het verwijderen van de rotzooi. Momenteel voert zijn team een haalbaarheidsstudie uit. Die is volgens de website van de non-profit voor 25% afgewerkt.

Kritische biologen

Het team zal antwoorden moeten vinden op kritiek van biologen zoals Miriam Goldstein die enkele serieuze kanttekeningen plaatst bij de wenselijkheid en haalbaarheid van het project. Zoals ze terecht opmerkt is dit niet de eerste keer dat er cleanup systemen bedacht worden, die weliswaar met de beste intenties toch niet haalbaar bleken. Mocht het de tiener toch lukken, dan heeft hij de planeet een grote dienst bewezen. Niet alleen zouden ontelbare dieren rechtstreeks gered worden, giftige stoffen zoals PCB’s en DDT zouden zich niet langer verderzetten in de voedselketen.

Half werk

Zijn poging is het rechtstreekse gevolg van onze verslaving aan op fossiele brandstoffen gebaseerde plastics. Die afhankelijkheid is relatief gezien nog jong, maar toch is het aantal plastic afval in de Great Pacific Garbage Patch bijvoorbeeld 100x gegroeid in de voorbije 40 jaar, aldus de Scripps Institution of Oceanography in San Diego, en enige verbetering zit er voorlopig niet in. Daarom geeft Slat ook zelf toe dat het opruimingswerk maar half werk betekent. We zullen anders moeten omgaan met verpakkingen en onze manier van leven. Zo sluit hij alvast de TEDx lezing af die hij in 2012 presenteerde in een niet onaardig Engels.

angela-belcher-building-t_1

Batterijen kweken

Het lijkt voorlopig science fiction, maar het zal non-fictie worden. Angela Belcher is een biologisch ingenieur aan het MIT, in de VS. Daar werkt ze aan een project dat de eerste stap moet zijn om batterijen op een organische manier te kweken. Het idee komt vanuit haar fascinatie voor Abalone schelpen, een soort zeeslakken. Die levende wezens groeien hun schelp op een organische manier, die bestaat voor 98% uit calciumcarbonaat en is 3000 keer steviger dan haar geologische tegenhanger. Die natuurlijke structuren worden gevormd op nano-niveau, gebruikmakend van eiwitten op genetisch niveau. Angela’s doel is om niet-levende structuren (zoals batterijen) tot leven te wekken. M.a.w., is het mogelijk om een batterij te kweken in een petri-schaaltje. Op die manieren kunnen batterijen van generatie op generatie hun genetisch materiaal doorgeven en beter worden door natuurlijke selectie. Ze heeft in haar lab ondertussen al een werkende batterij laten groeien door een virus enerzijds koolstof nano-buisjes te laten opnemen, en anderzijds een sequentie om een elektrode te laten groeien. Tijdens haar TED-talk legt ze het in woord en beeld uit.

Beschermde zeeparken zijn cruciaal voor het overleven de zeefauna en flora.

Beschermde zeegebieden herstellen visbestanden en biodiversiteit

Beschermde zeegebieden zijn cruciaal voor gezonde oceanen

Onze wereldzeeën werden enkele tientallen jaren geleden nog gezien als eindeloze visvoorraden, tegenwoordig wordt alsmaar duidelijker dat ook hier de menselijk hebzucht te sterk is. De wereldvisvloot is 2 – 3 keer groter dan onze oceanen kunnen verdragen. Buiten het feit dat er een gigantische overbevissing is, zijn er nog andere problemen zoals bijvangst, visboerderijen, vervuiling en de opwarming die ervoor gezorgd hebben dat ongeveer 90% van de grote vissen uit de oceaan zijn verdwenen. Als we niets veranderen zijn alle vissen tegen 2050 uit de oceanen verdwenen.

Uit studies uitgevoerd voor de VN is gebleken dat we alle kennis in huis hebben om onze visserij snel om te vormen tot een duurzame visserij. Onlangs was er nog een conventie van het Sustainable Food Lab waarbij men probeert om binnen 10 jaar 50% van de visvangst duurzaam te maken. Een andere piste die men volgt in het beschermen van het onderwater ecosysteem en visbestand is het afbakenen van MPA’s (Marine Protected Area’s).

Marine Protected Area’s

Deze zone’s zijn beschermde gebieden in de zee, en worden in verschillende mate afgesloten. In sommige gebieden mag enkel nog beperkt (duurzaam) gevist worden, in sommige gebieden mogen enkel nog wetenschappers komen. De voordelen van zulke gebieden zijn uitgebreid:

  • Behoud van biodiversiteit
  • Belangrijke viswoongebieden beschermen tegen vernietigende vistechnieken en andere menselijke activiteiten zodat deze gebieden kunnen herstellen.
  • Gebieden voorzien waar de vispopulaties kunnen kweken en opgroeien.
  • Het helpen van plaatselijke culturen en economieën die afhankelijk zijn van de visvangst.

Momenteel is slechts 2% van de oceanen beschermd als MPA’s waarvan een heel groot gedeelte slecht beheerd wordt. Op een conventie van de VN in 2010 werd nochtans afgesproken om tegen 2020 20% van onze oceanen om te vormen tot MPA’s.

Groeiend bewustzijn

De laatste tijd groeit echter het bewustzijn dat we niet alleen op land grote problemen hebben maar dat we ook op zee attent moeten zijn en onze manier van werken en leven moeten aanpassen. MPA’s worden dan ook steeds vaker gecreëerd. Enkele dagen geleden heeft Australië nog aangekondigd dat ze 2,3 miljoen vierkante kilometer oceaan bijkomend gaan beschermen wat het totaal voor Australië op 3,1 miljoen vierkante kilometer brengt. Ook de Cook eilanden hebben onlangs verklaard om een MPA van ongeveer 1 miljoen vierkante kilometer te willen afbakenen.

WWF

Het WWF heeft het oprichten en beschermen van deze MPA’s als 1 van haar speerpunten naar voor geschoven en zet dan ook haar schouders onder dit project. Het WWF heeft heel veel werk gestoken in het ontwikkelen van MPA’s aan de kust van Oost-Afrika. Zo wordt er binnenkort een MPA opgericht van 1,7 miljoen hectare voor de kust van Mozambique.

Inspirerende TED-sessie

Ook via toespraken probeert men het brede publiek een ‘sense of urgency’ te geven zodat er snelller actie wordt ondernomen. Een heel goede en inspirerende TED-talk door Sylvia Earle - waarin ze haar wens uitspreekt voor een globaal netwerk van MPA’s - won in 2009 de TED-prize. Zo voegde ze zich bij eerdere winnaars zoals Bill Clinton en Bono.

incredible-edible

De eetbare stad wordt zelfvoorzienend en warm

Incredible Edible: een volledige stad zelfvoorziendend in voedsel!

Een gedeeltelijke oplossing voor het huidige en toekomstige voedselprobleem is het lokaal produceren en consumeren van voedsel. Het kweken van ons eten aan de andere kant van de wereld en het transport naar hier heeft immers een hoge kost. Lokale initiatieven waarbij mensen betrokken worden bij oogsten van voedsel hebben al succes in België, in Engeland gaan ze nog een grote stap verder.

Incredible Edible

In het stadje Todmorden zijn enkele vrouwen gaan samenzitten en vroegen zich af wat ze zelf konden doen aan de huidige complexe uitdagingen in de wereld. Ze zochten – en vonden – een thema dat universeel belangrijk: eten. 3 jaar geleden zijn ze gestart met het project: Incredible Edible (ongelooflijk eetbaar).

Eetbare stad

Geleidelijk aan werden alle openbare plekken van Todmorden volgeplant met kolen, aardbeien, bonen, tomaten, … i.p.v. bloemen en struiken. De bloembak voor het politiekantoor, een kruidentuin langs het kanaal, een broccoliveld langs de metrolijn, … allemaal werden ze volgeplant en onderhouden door vrijwilligers. Wanneer de groenten rijp voor de oogst, mag eender wie ze plukken en meenemen naar huis.

Zelfvoorzienend

De hoofdbedoeling is het bewustmaken van mensen om voedsel lokaal te kopen en zelf te kweken in de tuin, op het balkon en in bloembakken overal in de stad. Todmorden heeft het ambitieuze plan om tegen het jaar 2018 volledig zelfvoorzienend te zijn op vlak van voeding.

Warme gemeenschap

Maar het stopt niet bij het aanplanten van groenten in parken, parkeerplaatsen en naast het ziekenhuis. Zo is er een stuk grond geschonken door een plaatselijk tuincentrum dat uitgebouwd wordt tot opleidingscentrum voor kinderen en jongeren om te leren tuinieren en groenten kweken. Andere positieve effecten? Er is een drukbezochte lokale markt ontstaan en zelfs het toerisme is toegenomen. Daarnaast is niet alleen het verbruik van lokale producten zoals kazen, groenten, eieren en dranken gestegen, het gemeenschapsgevoel is toegenomen en vandalisme is jaar na jaar gedaald sinds de opstart van het project.

Overal groentebakken

Volgens een van de drijvende krachten Pam Warhurst kan dit soort project in vele steden worden toegepast. Momenteel is ‘Incredible edible’ opgestart in 21 andere steden in Engeland alsook projecten in Spanje, Duitsland, Hong Kong, Nieuw-Zeeland en Canada.

JamesHansen

James Hansen, wetenschapper en activist

De quintessentiële lezing over de opwarming van het klimaat en wat we er - liefst zo snel mogelijk - mee aan moeten vangen, is van NASA-wetenschapper James Hansen. Hij staat mee aan de basis staat van de eerste vaststellingen en metingen over de opwarming van het klimaat. Tegelijk kan hij het politieke geknoei niet meer aanzien en heeft hij een strategie bedacht voor het belasten van carbon, die zelfs extreme conservatieven zou moeten kunnen overtuigen.

Hansen is extra bevreesd voor het uitblijven van doeltreffende, globale actie omdat hij ervan overtuigd is dat een opwarming van 2 graden celsius al onomkeerbaar is. Nochatns blijft 2 graden de norm die sinds de zwakke klimaatconferentie van Kopenhagen onder leiding van Barack Obama werd vastgelegd. Hansen schrikt er dan ook niet voor terug om voor het Witte Huis te gaan protesteren (en gearresteerd te worden).

De TED-lezing van Hansen blijft hangen. Niet omwille van de knappe design van de slides maar omdat de wetenschapper-activist de non-believers met heldere gegevens te kijk zet.

Meer…

  • New York Times: “Game over for the climate”, James Hansen (opiniebijdrage)
  • ted.com
  • Columbia.edu
  • nasa.gov